Ποντιακ(ά) ανέκδοτα μουσικά έργα

Γεννημένος στο Ντιτρόιτ, το 1932, γιος ενός Αφρικανού από το Μαλί και μιας Εβραίας από τη Νέα Υόρκη, ο Μάρβιν Τουρέ άλλαξε το επίθετό του σε Μάρβιν Πόντιακ, όνομα το οποίο στις μέρες μας έχει πάρει θρυλικές διαστάσεις. Όταν ο Μάρβιν ήταν δύο χρονώ, ο πατέρας του εγκατέλειψε αυτόν και τη μητέρα του, η οποία αργότερα εισήχθη στο ψυχιατρείο, και ο Μάρβιν πήγε να ζήσει με τον πατέρα του στο Μπαμακό του Μαλί, όπου ήρθε σε επαφή με την τοπική μουσική παράδοση.
Στα 15 του, τον ξαναβρίσκουμε στο Σικάγο, να μαθαίνει φυσαρμόνικα και για βιοποριστικούς λόγους, καθώς τα χρόνια περνάνε, να δουλεύει πότε ως βοηθός υδραυλικού και πότε ως ληστής τραπεζών. Το 1952 υπογράφει συμβόλαιο με τη δισκογραφική Ακορν και κυκλοφορεί το πρώτο του σίνγκλ Αμ Ε Ντόγκι, το οποίο σημείωνει μικρή επιτυχία στα τσαρτ της εποχής, ενώ ένα άλλο του τραγούδι, το Πανκέιξ, είναι ιδιαίτερα δημοφιλές στη Νιγηρία. Οι σχέσεις του Πόντιακ με τον ιδιοκτήτη της δισκογραφικής Ακορν είναι ιδιαίτερα τεταμένες. Ο Μάρβιν αρνείται να ξαναμπεί στο στούντιο για περαιτέρω ηχογραφήσεις παρά τις πιέσεις του Νόρμαν Χέκτορ και υποχωρεί μόνο όταν ο τελευταίος δέχεται να του κουρέψει το γρασίδι του κήπου του. Μια ομίχλη καλύπτει τις δραστηριότητές του μέχρι το 1963, οπότε ο Μάρβιν Πόντιακ συλλαμβάνεται να οδηγεί γυμνός τη μοτοσικλέτα του στο Ελ Εη.
Το 1970 (ισχυρίζεται ότι) απήχθη από τους εξωγήινους και ένα χρόνο αργότερα επιστρέφει στη γενέτειρά του, το Ντιτρόιτ. Εμφανίζει ψυχικές διαταραχές και κατά διαστήματα νοσηλεύεται σε διάφορα ιδρύματα. Το 1977 παρασύρεται από ένα λεωφορείο και αφήνει στην άσφαλτο την τελευταία του πνοή στα 45 του χρόνια.
Παρότι το σύνολο του μουσικού του έργου είναι μάλλον μικρό, η επιρροή του στις μελλοντικές γενιές είναι μεγάλη. Ο ταραχώδης βίος του δημιουργεί όλων των ειδών τις φήμες γύρω από το άτομό του, με πλέον διαδεδομένη αυτή που θέλει τον Μάρβιν Πόντιακ να μην έχει υπάρξει ποτέ, να είναι στην πραγματικότητα ένα δημιούργημα του μουσικού Τζον Λιουρι, μια καλοστημένη φάρσα που έστησε ο γνωστός ηθοποιός/μουσικός/ζωγράφος περίπου στο 2000 μαζί με τα φιλαράκια του μουσικούς Ιγκι Ποπ, Ντέιβιντ Μπάουι, Λέοναρντ Κοέν, Μάικλ Στάιπ και διάφορους άλλους. Οι ίδιες φήμες επιμένουν ότι η μοναδική συλλογή που περιλαμβάνει το σύνολο των ηχογραφήσεων του Μάρβιν Πόντιακ, το «Δε λέτζεντάρι Μάρβιν Πόντιακ Γκρέητεστ Χιτς», είναι ένας δίσκος πρωτότυπου υλικού του Τζον Λιουρι. Το 2002 ο γνωστός συγγραφέας Ελμορ Λέοναρντ, με το βιβλίο του Τισομίνγκο Μπλουζ, προσπαθεί να αποκαταστήσει την αλήθεια επιβεβαιώνοντας την ύπαρξη του σπουδαίου Πόντιακ. Αγνωστο παραμένει ωστόσο αν κύριος Λέοναρντ διατηρεί ή όχι φιλικές σχέσεις με τον κύριο Λιούρι. Οι έρευνες συνεχίζονται. Μέχρι τότε, μπορούμε να απολαμβάνουμε ανεπιφύλακτα τη σπουδαία μουσική του Μάρβιν Πόντιακ.

Ο χρόνος είναι ένας παλιοτσιgoonης*

Καιρό είχα να το πάθω αυτό, να με ρουφήξει ολόκληρο ένα βιβλίο, να με απορροφήσει πλήρως, να σκέφτομαι για τους ήρωές του, την πλοκή του, τι θα γίνει μετά, αλλά και για το βιβλίο αυτό καθαυτό, τη δομή, το ρυθμό, την τεχνοτροπία, όλη μέρα. Την ημέρα που το τελείωσα, ξύπνησα έξι και μισή το πρωί, χωρίς κάποιο λόγο. Το πρώτο πράγμα που έκανα ήταν να πάρω το κινητό για να συνεχίσω την ανάγνωση. Τέτοιο κόλλημα, λέμε.
Δεν ξέρω αν ο ενθουσιασμός μου για το “A visit from the goon squad” της Τζένιφερ Εγκαν οφείλεται στο ότι είναι το πρώτο βιβλίο που διάβασα στο σμαρτφόν μου χάρη στην εφαρμογή mobipocket. Βρέθηκε στο κινητό μου, δοκιμαστικά, μου είπε η Κ., για να δούμε πώς δουλεύει το πρόγραμμα.
Γυναίκα συγγραφέας και αμερικανίδα, πωπωπω, σκεφτόμουν, έλληνας αναγνώστης και σεξιστής, σκέφτεσαι εσύ. Πρώτες σελίδες, ένα ραντεβού δύο τριαντάρηδων στη Νέα Υόρκη, αμάν ρε γαμώτο σε σεξεντδεσίτυ σεξέπεσα, σκεφτόμουν. Και μετά δεν ξανασεξκέφτηκα κακό πράγμα, μέχρι που το τελείωσα, στριμωγμένος στο λεωφορείο χτες βράδυ που έκανε πουτσόκρυο κι είχα βγει σέξω φορώντας κοντομάνικο. Τόσο μ’ είχε απορροφήσει το ρημάδι.
Δεν το λες μυθιστόρημα, δεν το λες συλλογή διηγημάτων. Είναι οι ζωές πολλών ανθρώπων, που θα μπορούσαν να είναι ο καθείς αν και τόσο ξεχωριστοί. Απ’ το 1980 μέχρι το 2020. Ρετρό και φουτουριστικό. Με πολλή μουσική. Ταυτόχρονα ατομικό αλλά και συλλογικό.
Είναι φτιαγμένο για μπεστ σέλερ αλλά και για να αποθεωθεί από τους κριτικούς (με τον ίδιο τρόπο που το καταφέρνουν αυτό κάποιες ταινίες όπως πχ το Seven ή το Pulp Fiction). Μια ματιά σε όσα γράφονται στην Γκάρντιαν, στην Ιντιπέντεντ και αλλού (1, 2, 3, 4) επιβεβαιώνει τον ισχυρισμό αυτό. Κάποιος/α -ενδεχομένως η ίδια η συγγραφέας- χρησιμοποίησε τον χαρακτηρισμό «μείξη του ‘Αναζητώντας τον χαμένο χρόνο’ του Μαρσέλ Προυστ και των ‘Σοπράνος’». Ξέρει δηλαδή να παίζει το παιχνίδι του εντυπωσιασμού, της εμπορικότητας αλλά και της ποιότητας. Διότι, αν μη τι άλλο, το βιβλίο της Εγκαν είναι μια επίδειξη τεχνικής: εναλλαγές στο ύφος, στο ρυθμό, στις τεχνοτροπίες, πρωτότυπες ιδέες (ένα κεφάλαιο του βιβλίου είναι γραμμένο ως παρουσίαση powerpoint), αβίαστα άλματα στο χωροχρόνο και μεταξύ των ηρώων: στιγμιότυπα προσωπικών ιστοριών μέσα στο ρου της συλλογικής ιστορίας, τα οποία αλληλοσυνδέονται όπως και οι χαρακτήρες των ιστοριών, τους οποίους η Εγκαν χρησιμοποιεί κατά βούληση πότε ως κομπάρσους πότε ως πρωταγωνιστές – ωστόσο στο φινάλε λίγα ερωτήματα σχετικά με την κατάληξη του καθενός μένουν αναπάντητα.
Δεν ξέρω πόσες είναι οι σελίδες του βιβλίου – στο κινητό ήταν πάνω από 1.300 «οθονιές».
Κι ακόμη δεν μπορώ να χωνέψω ότι τελείωσε.
Και όχι, δεν πρόκειται για παύση.

* Το τραβηγμένο λογοπαίγνο του τίτλου της ανάρτησης αφορά την ατάκα του βιβλίου Time is a goon, right?

A! να μία παύση

Την εποχή που παραλίγο να γίνω ροκ σταρ, γνώρισα έναν ηχολήπτη ο οποίος επέμενε στην αξία της παύσης σε μια μουσική σύνθεση. Τραγούδι χωρίς παύσεις, στη μουσική βιομηχανία σήμερα (σημ. 2003), δεν έχει ελπίδα, ήταν η άποψή του. Και τότε αλλά και σήμερα διαφωνώ – θέλω η μουσική να ρέει, να διαχέεται στο χώρο σαν ένα ορμητικό ποτάμι που τίποτε δεν στέκεται όρθιο στο διάβα του. Ισως για αυτό λοιπόν να μην τα κατάφερα να γίνω ροκ σταρ.

Η Τζένιφερ Εγκαν, στο μυθιστόρημα «A visit from the goon squad» (περισσότερα για αυτό, σε επόμενο ποστ), γράφει: Η παύση σε κάνει να πιστεύεις ότι το τραγούδι τελειώνει. Αλλά ανακουφίζεσαι γιατί δεν τελειώνει πραγματικά, συνεχίζεται μετά την παύση. Ωστόσο κάποια στιγμή όντως θα τελειώσει, γιατί προφανώς κάθε τραγούδι τελειώνει.

Σιγά το απόσταγμα σοφίας ρε Πάνο, θα μου πεις. Ε, εντάξει. Απλώς κι εγώ τώρα μια παύση ζω. Μια μικρή ανακούφιση. Αλλά ξέρω ότι το τραγούδι θα τελειώσει.

Αλλά μετά, μάγκα μου, θα παίξει άλλα τραγούδια, καλύτερα ίσως. Γιατί τα τραγούδια, ευτυχώς, δεν τελειώνουν ποτέ.

ΥΓ. Η φωτό είναι απ' το βιβλίο της Τζ.Εγκαν που αναφέρεται στο ποστ.